Американскиот претседател Доналд Трамп ја објави целосната листа на царини воведени за увозна стока, а на листата е и Македонија.
Ова е најголем досега удар врз глобалната трговија со кој САД на чело со претседателот Доналд Трамп испраќа јасна порака дека глобализација е готова.
Одлуката на Трамп предизвика вистински земјотрес во светот, берзите се во пад, цената на златото расте во очекување на реакциите и контра мерките останатите земји.
Американскиот претседател Доналд Трамп ја потресе глобалната економија со најавата дека од 5 април ќе воведе основна царина од 10% за целиот увоз во САД, додека одредени земји ќе бидат погодени со уште повисоки царини, како на пример Кина 34%, ЕУ 20%, Виетнам 46%, Велика Британија 10%, Турција 10%.
Меѓу нив се земјите од Балканот, а најтешкиот удар ќе го претрпи Србија на која и се изречени рекордни царини од 37% Следат Босна и Херцеговина со царина од 35 %, С.Македонија со царина од 33%, Хрватска (20 %), Црна Гора и Албанија (10 %) .
Македонската економија ќе биде директно и индиректно погодена од воведувањето на царините, а последиците може да бидат големи и долгорочни.
Некои компании, па и индустрии би можеле да претрпат големи загуби, додека некои компании би ги компензирале загубите преку пренасочување на извозот на други пазари. Царините кон ЕУ и автомобилската индустрија ќе резултираат со намалени нарачки за локалните фабрики од автомобилската индустрија, кои создаваат најголем дел од македонскиот извоз.
Царините ќе ги поскапат македонските производи во однос на производите произведени во САД, како и во и во однос на производите од земјите кои имаат пониска царина.
На пример, македонските извозници на вино ќе го продаваат виното во САД со царина од 33%, додека вината од ЕУ ќе се царинат со 20%.
Што најмногу извезува Македонија во САД?
Трговската размена помеѓу Македонија и САД земји е релативно мала и во изминатата 2024 година изнесуваше нешто над 314 милиони долари, намалување од 2,1% во споредба со претходната година, односно намалување од 12,6% во споредба со 2019 година, пред пандемијата со Ковид 19. Во трговијата со САД лани сме имале трговски дефицит од 77 милиони долари, што е најмал трговски дефицит во изминатите шест години.
Според податоците на Светска банка, просечната царинска стапка на нашата земја за увоз на производи од странство 5,2% и е меѓу повисоките во регионот и во Европа. Од друга страна просечната царинска стапка на САД е 1,49%.
Македонскиот извоз во САД во 2024 година изнесувал 118 милиони долари, раст од 120% во однос на 2023 година. Македонскиот извоз во САД бележи постојан раст во последните години, односно во споредба со 2019 година пред короната, кога извозот изнесувал 50 милиони евра, вредноста на извозот во последнте шест години е зголемена за 134%.
Во минатата 2024 година најизвезуван производ во САД биле автобуси, во вредност од 45,2 милиони долари. Станува збор за извоз на автобуси кои се произведени од страна на Ван Хол, кој беше преземен од холандски VDL.
Втора најизвезувана група на производи се мадраци, од чија продажба се остварени 14 милиони долари. Трета најизвезувана група на производи се електрични машини и опрема со извоз вреден 14,5 милиони долари.
Следат суровиот тутунот од чиј извоз лани се остварени приходи од 9,95 милиони долари, преработките од зеленчук и овошје со извоз од 4,5 милиони долари (најголем дел отпаѓа на ајварот), потоа следуваат чоколади и други производи од какао со извоз од 4 милиони долари, нуклеарни реактори, котли, машини и механички уреди во вредност од 3,6 милиони долари, разни производи за изхрана во вредност од близу 1,8 милиони долари, пијалоци во вредност од 1,65 милиони долари и пластични маси и производи од пластични маси во вредност од 1,3 милиони долари.
Вкупниот извоз на храна во САД во 2024 година изнесувал 13,5 милиони долари.