Според најновите наоди од Европската комисија, потрошувачката на вино во ЕУ ќе продолжи да се намалува во следните 10 години, водена од промената на навиките и преференциите на потрошувачите.
Според „Перспективата за земјоделството на ЕУ 2025-2035“, потрошувачката на вино во ЕУ ќе се намалува со просечна годишна стапка од 0,9% до 2035 година, достигнувајќи околу 19,3 литри по глава на жител во 2035 година, што е пад од 9% во споредба со периодот 2021-2025 година.
Фактори кои стојат зад падот на потрошувачката
Како главни причини за намалувањето на потрошувачката на вино се наведуваат:
-загриженост за здравјето на потрошувачите,
-политики што поттикнуваат умерена потрошувачка на алкохол од здравствени причини,
-растечка конкуренција од други пијалоци.
Најголемиот пад се забележува кај младите потрошувачи, кои во голема мера ја ограничуваат потрошувачката на алкохол.
Иако падот не е униформен во сите земји од ЕУ, најголемите падови на потрошувачката се забележани во земјите со историски висока потрошувачка на вино, како што се Франција и Германија.
Продажбата на вина со низок алкохол расте, но останува мала
Продажбата на вина со низок алкохол и безалкохолни вина расте во ЕУ, но се очекува обемот на продажба да остане низок.
Падот на потрошувачката на вино веќе се чувствува на клучните извозни пазари на ЕУ, како што се САД и Велика Британија. Аналитичарите предвидуваат дека производството на вино во ЕУ ќе се намали за -0,5% годишно во текот на следната деценија, намалувајќи го производството на 138 милиони хектолитри.
Поддршка од ЕУ: делумно решение
Винарите низ ЕУ се соочуваат со вишок вино, а некои земји, како што се Франција и Германија, ја повикаа ЕУ да преземе мерки за поддршка на искоренувањето.
Во декември 2025 година, Европскиот парламент и Советот на ЕУ постигнаа договор за поддршка на винскиот сектор, што вклучува финансирање на искоренувањето со средства од ЕУ.
Во Франција, 130 милиони евра ќе бидат доделени за оваа мерка, додека мерката важи и за Италија и Шпанија. Целта е да се ограничи понудата во услови на пад на побарувачката.
Францускиот план за искоренување предвидува повлекување на 1,5 милиони хектолитри од пазарот (само 10% од проценетиот вишок во 2025 година).
Сепак, мерката се справува само со дел од структурната нерамнотежа, бидејќи се фокусира исклучиво на производството и не ја зема предвид опаѓачката потрошувачка или промената на навиките на потрошувачите.
Нерамнотежа помеѓу понудата и побарувачката
Глобалното производство и потрошувачка на вино се намалија за речиси 10% во последната деценија, а падот во Европа е уште поизразен – потрошувачката се намали за 25% од 2000 година.
Франција го изгуби својот статус на водечки светски производител во корист на Италија, а побарувачката продолжува да се намалува. Во 2025 година, глобалната потрошувачка се очекува да достигне историски минимум од 214 милиони хектолитри.
Растечки тешкотии со извозот
Европските винари се соочуваат со предизвици на меѓународните пазари. Во Кина, потрошувачката на вино се намали за повеќе од 60% од пандемијата, додека новите царински бариери во САД го отежнуваат пристапот за европските извозници. Овие тешкотии со извозот дополнително ја ослабуваат веќе ранливата индустрија.
Европската комисија предупредува дека растот на извозот на вино е неизвесен, главно поради привремениот пад на испораките кон САД, главниот извозен пазар на ЕУ.
Помеѓу 2025 и 2035 година, се очекува извозот на вино од ЕУ да се намали за 0,6% годишно, додека увозот се очекува да се намали за 1,9% годишно.
Велика Британија, вториот најголем извозен пазар, исто така бележи пад на испораките од ЕУ.
Иако пазарите како Јужна Америка и Африка бележат зголемена побарувачка за европско вино, ова нема да биде доволно за да се стабилизира извозот од ЕУ.
Извор: Coface
ПОВРЗАНИ НАПИСИ:
Македонија е 21-ви најголем произведувач на вино во светот
Извоз на вино од 40 милиони евра за осум месеци, најмногу во регионот
